ALES Nedir?

ALES, Akademik Personel ve Lisansüstü Eğitimi Giriş Sınavı'nın kısaltmasıdır. Ölçme, Seçme ve Yerleştirme Merkezi (ÖSYM) tarafından düzenlenir.

Sınav, adayların sayısal ve sözel akıl yürütme becerilerini ölçmeyi amaçlar. ALES sonuçları, ilgili mevzuat ve kurum koşulları doğrultusunda yüksek lisans, doktora ve akademik personel başvurularında kullanılabilir.

ALES sonucunda adaylar için sayısal, sözel ve eşit ağırlık olmak üzere üç farklı puan türü hesaplanır. Başvurulacak programın hangi puan türünü kabul ettiği önemlidir.

ALES Puanı Kaç Yıl Geçerli?

ALES puanının geçerlilik süresi 5 yıldır. Bu süre, sınava girilen tarihten değil, ÖSYM tarafından sınav sonucunun açıklandığı tarihten itibaren hesaplanır.

Örneğin ALES sonucu 20 Aralık 2022 tarihinde açıklanan bir adayın puanı, genel beş yıllık süre bakımından 20 Aralık 2027 tarihine kadar geçerlidir.

Ancak başvuru yapılacak üniversitenin ilanında puanın hangi tarih itibarıyla geçerli olması gerektiği belirtilmiş olabilir. Başvuru başlangıcı, son başvuru günü veya kayıt işlemleri için özel tarih koşulları bulunuyorsa ilgili ilan esas alınmalıdır.

ALES Geçerlilik Süresi Nasıl Hesaplanır?

ALES geçerlilik süresini hesaplamak için öncelikle sınavın sonuç açıklama tarihi öğrenilmelidir. Ardından bu tarihe beş yıl eklenir.

Tablodaki tarihler hesaplama örneğidir; gerçek ÖSYM sonuç açıklama tarihleri olarak verilmemiştir.

Kendi ALES sonucunuzun açıklanma tarihini ÖSYM Sonuç Açıklama Sistemi üzerinden kontrol edebilirsiniz.

2021, 2022, 2023 ve 2024 ALES Puanları Hâlâ Geçerli mi?

Önceki yıllarda alınan ALES puanlarının geçerli olup olmadığı yalnızca sınav yılına bakılarak belirlenemez. Sonucun açıklandığı gün önemlidir.

• 2021 ALES: 2026 yılında beş yıllık süre dolabilir veya dolmuş olabilir. Sonuç açıklama tarihi kontrol edilmelidir.
• 2022 ALES: Beş yıllık süre dolmadığı sürece 2026 ve 2027 başvurularında kullanılabilir.
• 2023 ALES: Genel beş yıllık süre içinde 2026 ve 2027 başvurularında kullanılabilir.
• 2024 ALES: Genel beş yıllık süre içinde 2026 ve 2027 başvurularında kullanılabilir.
• 2025 ve 2026 ALES: Sonuçlar açıklandıktan sonra beş yıllık geçerlilik süresi başlar.

Kesin değerlendirme için sınav sonucu açıklama tarihi ile üniversitenin başvuru ilanında esas aldığı tarih karşılaştırılmalıdır.

Yüksek Lisans İçin ALES Kaç Olmalı?

Tezli yüksek lisans programlarında genel ALES alt sınırı 55 puandır. Lisansüstü Eğitim ve Öğretim Yönetmeliği'ne göre üniversite senatoları, başvurulacak programın puan türünde 55'in altında olmamak üzere taban puan belirleyebilir.

Bu nedenle bir üniversite 55 puan isterken başka bir üniversite aynı alandaki program için 60, 65, 70 veya daha yüksek ALES puanı şartı koyabilir.

ALES puanı başvurunun yalnızca bir koşuludur. Üniversiteler, ilgili mevzuat çerçevesinde lisans not ortalaması, bilim sınavı, mülakat ve diğer ölçütleri de değerlendirebilir.

ALES Puanına Göre Hangi Programlara Başvurulabilir?

Aşağıdaki tablo, genel alt sınır ve üniversitelerin belirleyebileceği farklı taban puanlar üzerinden hazırlanmıştır.

Önemli: Tablodaki puanlar kabul garantisi vermez. Ayrıca adayın başvurduğu programın istediği ALES puan türünde yeterli puanı almış olması gerekir.

55 ALES Puanıyla Yüksek Lisans Yapılır mı?

Evet. ALES taban puanını 55 olarak belirleyen tezli yüksek lisans programlarına, diğer koşullar da sağlanıyorsa başvuru yapılabilir.

Ancak 55 puanla başvuru yapabilmek ile programa kabul edilmek aynı anlama gelmez.

Örneğin 20 kişilik kontenjanı bulunan bir programa çok sayıda aday başvurursa, ALES puanı daha yüksek olan adaylar veya diğer değerlendirme ölçütlerinde daha başarılı olan adaylar sıralamada avantaj sağlayabilir.

Bu nedenle 55 puan, başvuru için yeterli olabilse de rekabetin yüksek olduğu programlarda daha yüksek puan hedeflemek yararlı olabilir.

50 ALES Puanıyla Yüksek Lisans Yapılır mı?

Genel kurala tabi tezli yüksek lisans programlarında 50 ALES puanı yeterli değildir. Çünkü bu programlar için genel alt sınır 55'tir.

Ancak ALES şartı aranmayan tezsiz yüksek lisans programlarına veya mevzuatta özel istisna tanınan programlara diğer koşullar sağlanarak başvurulabilir.

Bu nedenle ALES puanı 55'in altında olan adayların, program türünü ve varsa ALES muafiyetini dikkatle incelemesi gerekir.

Tezli ve Tezsiz Yüksek Lisans İçin ALES Şartı

ALES Olmadan Tezsiz Yüksek Lisans Yapılır mı?

Evet. Lisansüstü Eğitim ve Öğretim Yönetmeliği'ne göre üniversiteler, tezsiz yüksek lisans programlarına öğrenci kabulünde ALES puanı aramayabilir.

Bu nedenle ALES'e girmemiş adayların başvurabileceği tezsiz yüksek lisans programları bulunabilir.

Ancak her tezsiz yüksek lisans programının ALES'siz öğrenci kabul edeceği düşünülmemelidir. Üniversite ALES puanı istemeyi tercih edebilir.

Başvuru öncesinde ilgili programın güncel öğrenci alım ilanı incelenmelidir.

Doktora İçin ALES Kaç Olmalı?

Doktora programlarında gerekli ALES puanı, adayın hangi diploma derecesiyle başvurduğuna göre değişebilir.

• Tezli yüksek lisans diplomasıyla doktora: Genel ALES alt sınırı 55 puandır. Üniversite daha yüksek puan isteyebilir.
• Lisans diplomasıyla doğrudan doktora: İlgili genel düzenleme kapsamında en az 80 ALES puanı ve ayrıca gerekli lisans not ortalaması gibi koşullar aranır.

Doktora başvurularında yabancı dil koşulu da bulunur. Genel yabancı dil alt sınırı 55 puan olmakla birlikte üniversiteler daha yüksek bir puan isteyebilir.

ALES ve yabancı dil puanları birbirinden farklı koşullardır. Birinden yeterli puan almak diğer koşulu ortadan kaldırmaz.

ALES Puan Türleri Nelerdir?

ALES sonucunda üç puan türü hesaplanır:

• ALES Sayısal: Sayısal testin daha yüksek ağırlık taşıdığı puan türüdür.
• ALES Sözel: Sözel testin daha yüksek ağırlık taşıdığı puan türüdür.
• ALES Eşit Ağırlık: Sayısal ve sözel testlerin eşit ağırlıkla değerlendirildiği puan türüdür.

Üniversiteler, lisansüstü programlarına başvurularda hangi ALES puan türünün kullanılacağını ilan eder.

Örneğin bir adayın ALES sayısal puanı 75, eşit ağırlık puanı 60 olabilir. Başvurulacak program eşit ağırlık puanı istiyorsa değerlendirmede 75 değil, ilgili eşit ağırlık puanı esas alınır.

ALES'te Kaç Soru Var, Sınav Kaç Dakika?

ALES'in standart uygulamasında 50 sayısal ve 50 sözel olmak üzere toplam 100 soru bulunur.

Adaylara 150 dakika cevaplama süresi verilir. Bu süre 2 saat 30 dakikaya karşılık gelir.

Sınavın soru yapısı, puanlama esasları ve özel durumlara ilişkin uygulamalar için ilgili ÖSYM kılavuzu kontrol edilmelidir.

ALES'te Yanlışlar Doğruları Götürür mü?

Evet. ALES'te her test için doğru cevap sayısından yanlış cevap sayısının dörtte biri çıkarılarak ham puan hesaplanır.

Örneğin bir testte 32 doğru ve 8 yanlış yapan adayın ham puanı:

Ancak ALES puanı yalnızca net sayısının sabit bir katsayıyla çarpılmasıyla hesaplanmaz. ÖSYM'nin standartlaştırma ve puan hesaplama yöntemi uygulanır.

ALES'ten 55 veya 70 Almak İçin Kaç Net Gerekir?

ALES'te belirli bir puana ulaşmak için gereken net sayısı her sınavda kesin olarak aynı değildir.

Çünkü adayın sayısal ve sözel net dağılımı, seçilen puan türü ve ÖSYM'nin sınav sonuçlarına uyguladığı standartlaştırma yöntemi puanı etkiler.

Bu nedenle "55 ALES için kesin 40 net gerekir" veya "70 ALES için kesin 60 net gerekir" şeklindeki ifadeler güvenilir değildir.

Hedef puana hazırlanırken önceki sınavların soru ve sonuçlarını incelemek, farklı net dağılımlarına göre deneme analizi yapmak daha sağlıklı bir yaklaşımdır.

ALES Puanı Yüksek Lisans Yerleştirmesini Nasıl Etkiler?

ALES puanı, tezli yüksek lisans başvurularında önemli değerlendirme ölçütlerinden biridir.

Genel düzenlemeye göre tezli yüksek lisans öğrenci kabulünde ALES puanının değerlendirmedeki ağırlığı yüzde 50'den az olamaz. Üniversite, ilgili mevzuata uygun biçimde diğer değerlendirme ölçütlerini belirler.

Örneğin bir üniversite, kendi ilanında ALES puanı, lisans not ortalaması ve bilim sınavı sonucuna belirli ağırlıklar verebilir.

Bu nedenle yüksek ALES puanı önemli bir avantaj sağlayabilse de tek başına yerleştirme garantisi oluşturmaz.

Yüksek Lisans Başvurularında ALES Dışında Hangi Şartlar Aranır?

ALES puanının yanı sıra üniversiteler, programın türüne göre farklı başvuru koşulları belirleyebilir.

• Lisans diploması: Başvurulacak programın kabul ettiği bölüm veya alandan mezun olmak.
• Not ortalaması: Üniversitenin belirlediği asgari akademik başarı koşulunu sağlamak.
• Yabancı dil puanı: Programın gerekli görmesi hâlinde YDS, YÖKDİL veya kabul edilen eşdeğer sınav sonucu sunmak.
• Bilim sınavı: İlgili alandaki bilgi düzeyini ölçen yazılı değerlendirmeye katılmak.
• Mülakat: Üniversitenin uyguladığı sözlü değerlendirmeye katılmak.
• Alan koşulu: Belirli lisans programlarından mezun olmak veya bilimsel hazırlık koşullarını karşılamak.

Bütün üniversitelerde aynı koşullar aranmaz. Kesin bilgiler başvuru ilanında yer alır.

ALES Muafiyeti Kimlere Uygulanır?

Lisansüstü Eğitim ve Öğretim Yönetmeliği'nde bazı adaylar ve programlar için ALES şartına ilişkin istisnalar bulunmaktadır.

Örneğin konservatuvar programları ile güzel sanatlar fakültelerinin yalnızca özel yetenek sınavıyla öğrenci kabul eden ilgili programlarında ALES şartı aranmayabilir.

Ayrıca doktora, sanatta yeterlik ve mevzuatta belirtilen bazı uzmanlık derecelerine sahip adayların lisansüstü başvurularında ALES muafiyeti hükümleri bulunmaktadır.

Muafiyetin uygulanması, ilgili programın niteliğine ve başvuru koşullarına bağlıdır. Adaylar yalnızca genel muafiyet bilgisine dayanarak başvuru yapmamalı, üniversitenin ilanını incelemelidir.

ALES Puanı Süresi Dolarsa Ne Olur?

ALES sonucunun beş yıllık geçerlilik süresi dolduğunda aday, geçerli ALES puanı gerektiren yeni bir başvuruda bu sonucu kullanamaz.

Bu durumda yeniden ALES'e girerek geçerli bir sonuç almak gerekebilir.

Ancak adayın daha önce geçerli puanla kayıt yaptırdığı bir lisansüstü programda eğitimine devam etmesi, ALES sonucunun sonradan süresinin dolması nedeniyle otomatik olarak engellenmez. Puanın geçerliliği esas olarak yeni başvuru aşamasında önem taşır.

ALES'e Birden Fazla Kez Girilebilir mi?

Evet. Adaylar, ÖSYM'nin başvuru koşullarını sağlamaları hâlinde farklı ALES oturumlarına katılabilir.

Birden fazla geçerli ALES sonucu bulunan adaylar, ilgili başvuru ilanının koşulları çerçevesinde kendileri için uygun sonucu kullanabilir.

Yeni bir ALES sınavına girilmesi, önceki geçerli puanın otomatik olarak iptal edilmesi anlamına gelmez.

2026 ALES Sınav Tarihleri Nasıl Öğrenilir?

ALES sınavlarının başvuru, sınav ve sonuç açıklama tarihleri ÖSYM tarafından yayımlanan yıllık sınav takviminde duyurulur.

2026 yılı sınav takvimine göre 2026-ALES/3 sınavı 29 Kasım 2026 tarihinde yapılacaktır.

Başvuru süreleri, geç başvuru tarihleri ve sonuç açıklama günleri için güncel ÖSYM duyuruları takip edilmelidir.

ÖSYM Güncel Sınav Takvimini İnceleyin

ALES Başvurusu Nasıl Yapılır?

ALES başvuruları ÖSYM'nin Aday İşlemleri Sistemi üzerinden yapılır.

1. ÖSYM'nin güncel sınav takviminden ALES başvuru tarihini öğrenin.
2. ÖSYM Aday İşlemleri Sistemi'ne giriş yapın.
3. İlgili ALES oturumunu seçin.
4. Kimlik, iletişim ve eğitim bilgilerinizi kontrol edin.
5. Başvuru adımlarını tamamlayın.
6. Sınav ücretini ilan edilen süre içinde yatırın.
7. Başvurunuzun tamamlandığını sistem üzerinden kontrol edin.

ÖSYM Aday İşlemleri Sistemi

ALES Sonucu Nereden Öğrenilir?

ALES sonuçları, ÖSYM'nin Sonuç Açıklama Sistemi üzerinden görüntülenebilir.

Adaylar sistem üzerinden sayısal, sözel ve eşit ağırlık puanlarını inceleyebilir.

ÖSYM Sonuç Açıklama Sistemi

Yüksek Lisans İçin ALES'e Nasıl Hazırlanılır?

ALES'e hazırlanırken yalnızca soru çözmek yerine hedeflenen puan türüne ve mevcut seviyeye uygun bir çalışma planı oluşturulması önemlidir.

1. Hedef programı belirleyin. Başvuracağınız üniversitenin istediği ALES puan türünü ve taban puanı öğrenin.
2. Seviyenizi ölçün. Bir deneme sınavıyla sayısal ve sözel alanlardaki durumunuzu değerlendirin.
3. Eksik konuları belirleyin. Temel matematik, problem çözme, paragraf ve mantık alanlarında çalışma planı oluşturun.
4. Günlük soru pratiği yapın. Düzenli soru çözerek hız ve doğruluğunuzu geliştirin.
5. Süre yönetimini çalışın. Denemeleri gerçek sınav süresine uygun biçimde çözün.
6. Yanlışlarınızı analiz edin. Tekrarlanan hata türlerini belirleyin.
7. Başvuru takvimini takip edin. Sınav sonucunun yüksek lisans başvuru tarihine yetişip yetişmeyeceğini kontrol edin.

Akademik ve Mesleki Gelişim İçin Eğitim Seçenekleri

Yüksek lisans ve doktora planlayan adaylar, ALES hazırlığının yanında akademik araştırma, bilimsel yazım ve mesleki gelişim alanlarındaki bilgi ve becerilerini de geliştirebilir.

Farklı alanlardaki eğitim seçeneklerini değerlendirmek isteyenler İstanbul Kent Üniversitesi Sürekli Eğitim Merkezi mesleki gelişim eğitimlerini inceleyebilir. Bu eğitimler ALES puanının yerine geçmez ve lisansüstü programa kabul garantisi sağlamaz.

ALES Puanı ve Yüksek Lisans Hakkında Sık Sorulan Sorular