Harezmi Eğitim Modelinde Bir Ders Nasıl İşlenir? 2026 Rehberi
Harezmi Eğitim Modelinde Bir Ders Nasıl İşlenir?
Harezmi Eğitim Modelinde ders, öğretmenin konuyu anlatıp öğrencinin not aldığı klasik bir yapıdan farklı ilerler. Öğrenciler gerçek yaşamdan bir problem üzerinde araştırma yapar, farklı disiplinlerden yararlanır, birlikte çözüm geliştirir ve süreci değerlendirir.
Ayrıca Harezmi uygulaması tek bir bağımsız ders etkinliği gibi düşünülmemelidir. 2026-2027 uygulamasında aynı problem üzerinde haftalar boyunca çalışılması; haftalık etkinliklerin araştırma, çözüm geliştirme, uygulama ve değerlendirme aşamalarını desteklemesi öngörülmektedir.
Harezmi Eğitim Modelinde Ders Nasıl İşlenir?
Kısa cevap:
Harezmi dersinde öğrenciler öğretmenlerin rehberliğinde gerçek yaşamdan bir problemi araştırır. Farklı disiplinlerden gelen öğretmenler aynı öğrenme sürecine birlikte katılır. Öğrenciler problem hakkında bilgi toplar, çözüm yolları geliştirir, uygulama yapar ve elde ettikleri sonuçları değerlendirir.
Harezmi Dersi Klasik Dersten Nasıl Farklıdır?
Harezmi Eğitim Modelinde öğrenme sürecinin merkezinde yalnızca ders konusu değil, öğrencilerin üzerinde çalıştığı gerçek yaşam problemi bulunur.
Örneğin klasik bir derste öğretmen enerji tasarrufu konusunu anlatabilir. Harezmi uygulamasında ise öğrenciler “Okulumuzdaki gereksiz enerji tüketimini nasıl azaltabiliriz?” gibi bir problem üzerinden çalışabilir.
Matematik, fen, bilişim, sosyal bilimler veya tasarım gibi farklı alanlardan gelen bilgiler bu problemin çözümünde birlikte kullanılabilir.
Harezmi Dersinden Önce Öğretmenler Ne Yapar?
Harezmi uygulamasında öğretmenlerin hazırlık süreci dersin önemli bir parçasıdır.
2026-2027 uygulama düzenine göre haftalık çalışma toplam dört ders saati olarak planlanmaktadır:
- 1 ders saati: hazırlık ve planlama toplantısı
- 2 ders saati: öğrencilerle uygulama
- 1 ders saati: uygulama sonrası değerlendirme toplantısı
Yani ders başlamadan önce öğretmen ekibi birlikte planlama yapar, hangi kazanımların ve disiplinlerin probleme nasıl katkı sağlayacağını belirler.
Harezmi Dersine Kaç Öğretmen Girer?
Harezmi Eğitim Modelinde farklı disiplinlerin aynı öğrenme sürecine birlikte katkı sunması esastır.
Bu nedenle uygulayıcı ekipteki öğretmenler derslere birlikte katılır ve öğrencilere aynı anda rehberlik eder.
Her öğretmen kendi alanındaki bilgi ve becerileri ele alınan problemle ilişkilendirir. Böylece ders, sırayla farklı öğretmenlerin konu anlattığı bir yapıya dönüşmez; öğretmenler ortak bir problem etrafında birlikte çalışır.
1. Ders Problemi Fark Etmeyle Başlayabilir
Öğrencilerin günlük yaşamlarında ve yakın çevrelerinde karşılaştıkları sorunları fark etmeleri desteklenir.
Öğretmen doğrudan “Bugün şu problemi çözeceğiz” demek yerine yönlendirici sorularla öğrencilerin çevrelerini gözlemlemelerini ve problem olabilecek durumları fark etmelerini sağlayabilir.
Harezmi uygulama kılavuzunda da problem fark etmekte zorlanan öğrenciler için öğretmenlerin yönlendirici sorular kullanması önerilmektedir.
2. Öğrencilerin Ön Bilgileri Ortaya Çıkarılır
Problem hakkında öğrencilerin ne bildiğini anlamak için zihin haritası, beyin fırtınası, tartışma veya soru-cevap gibi yöntemler kullanılabilir.
Güncel Harezmi Uygulama Kılavuzunda zihin haritası, öğrencilerin problem hakkındaki mevcut bilgi ve fikirlerini ortaya çıkarmak için önerilen araçlardan biridir.
Böylece öğretmen öğrencilerin konuya ilişkin başlangıç noktalarını görür ve sonraki etkinlikleri buna göre planlayabilir.
3. Problem Araştırılır
Öğrenciler problemin nedenlerini anlamaya çalışır. Gözlem, araştırma, veri toplama, görüşme veya farklı bilgi kaynaklarından yararlanma gibi çalışmalar yapılabilir.
Buradaki amaç hemen çözüm üretmek değil, önce problemin yapısını anlamaktır.
Örneğin okulda su tüketimi üzerine çalışan öğrenciler sadece “Suyu az kullanalım” demek yerine nerelerde ne kadar su tüketildiğini araştırabilir.
4. Farklı Disiplinlerden Yararlanılır
Harezmi dersinin ayırt edici özelliklerinden biri disiplinler arası çalışma biçimidir.
Aynı problem matematiksel hesaplamalar, bilimsel araştırma, sosyal etkiler, iletişim, tasarım ve teknoloji açısından incelenebilir.
Böylece öğrenci dersleri ayrı kutular gibi değil, gerçek bir problemi çözmek için kullanılabilecek farklı araçlar olarak görür.
5. Öğrenciler Çözüm Fikirleri Geliştirir
Araştırma aşamasından sonra öğrenciler problemin çözümüne yönelik farklı fikirler geliştirir.
Beyin fırtınası ve grup çalışmaları kullanılabilir. Öğrenciler kendi fikirlerini paylaşır, arkadaşlarının önerilerini dinler ve uygulanabilir çözüm seçeneklerini değerlendirir.
Modelin güncel uygulama kılavuzu da tartışma, beyin fırtınası ve grup çalışmalarını aktif öğrenci katılımını artırabilecek yöntemler arasında göstermektedir.
6. Algoritmik Düşünme Kullanılır
Öğrenciler geliştirdikleri çözümü uygulanabilir adımlara ayırır.
“Önce ne yapacağız, sonra ne olacak, hangi durumda hangi adımı uygulayacağız?” gibi sorularla çözüm süreci sistematik hâle getirilir.
Algoritmik düşünme burada yalnızca bilgisayar kodlamak anlamına gelmez. Problemin çözümünü mantıklı ve sıralı adımlar hâlinde planlamak da bu yaklaşımın parçasıdır.
7. Uygun Araçlar Kullanılır
Harezmi Eğitim Modelinde teknoloji kullanılabilir ancak her derste robotik veya kodlama yapılması zorunlu değildir.
MEB'in güncel açıklamasına göre kodlama ve robotik, hayatın içinden sorunlara çözüm geliştirmek için kullanılabilecek araçlardan yalnızca bazılarıdır.
Problem için deney, çizim, grafik, anket, dijital araç, model, kodlama veya prototip geliştirme yöntemlerinden hangisi anlamlıysa o kullanılabilir.
8. Öğrenciler Çözümü Uygular
Geliştirilen fikir yalnızca kâğıt üzerinde bırakılmaz. Mümkün olduğunda çözüm uygulanır veya bir model üzerinden test edilir.
Öğrenciler tasarım, prototip, kampanya, dijital ürün veya farklı bir uygulama geliştirebilir. Çalışmanın biçimi ele alınan probleme ve öğrenci grubunun seviyesine göre değişebilir.
9. Sonuçlar Değerlendirilir
Çözüm uygulandıktan sonra “İşe yaradı mı?” sorusu sorulur.
Öğrenciler elde edilen sonuçları değerlendirir, eksikleri fark eder ve gerekiyorsa çözümü yeniden düzenler.
Böylece ders yalnızca doğru cevabı bulmakla değil, çözümü test etmek ve geliştirmekle devam eder.
10. Ders Sonunda Öğretmenler Birlikte Değerlendirme Yapar
Harezmi uygulamasında öğrencilerle yapılan iki ders saatinin ardından öğretmen ekibi bir ders saati değerlendirme toplantısı yapar.
Öğrencilerin katılımı, etkinliğin işleyişi, ortaya çıkan ihtiyaçlar ve bir sonraki haftada yapılacak çalışmalar birlikte değerlendirilir.
Yani ders bitince “konuyu işledik, sıradaki üniteye geçiyoruz” denmez. Aynı problem etrafındaki süreç sonraki haftaya taşınabilir. Çünkü modelde 25 hafta boyunca her hafta yeni problem açıp sınıfı küçük bir kriz merkezine çevirmek gibi bir hedef yok.
Her Hafta Yeni Bir Problem mi Çözülür?
Hayır. 2026-2027 uygulama esaslarına göre süreç başında seçilen problem üzerinde uygulama dönemi boyunca çalışılır.
Haftalık etkinlikler birbirinden bağımsız değildir. Problemi araştırma, çözüm geliştirme, uygulama ve sonuçları değerlendirme adımlarının farklı bölümlerini destekler.
Güncel uygulama takviminde çalışmalar 2 Kasım 2026 ile 28 Mayıs 2027 arasında toplam 25 uygulama haftası olarak planlanmıştır.
Örnek Bir Harezmi Dersi Nasıl Olabilir?
Örnek problem: “Okulumuzda kâğıt israfını nasıl azaltabiliriz?”
- Öğrenciler okulda kâğıdın nerelerde kullanıldığını gözlemler.
- Kâğıt israfının nedenleri hakkında beyin fırtınası yapılır.
- Bir haftalık kâğıt tüketimi için veri toplanır.
- Matematik kullanılarak tüketim miktarları karşılaştırılır.
- Fen ve çevre açısından kâğıt tüketiminin etkileri araştırılır.
- Öğrenciler farklı çözüm seçenekleri üretir.
- En uygulanabilir çözüm için adımlar belirlenir.
- Bir geri dönüşüm sistemi, bilgilendirme çalışması veya dijital çözüm tasarlanabilir.
- Uygulama sonrasında kâğıt kullanımındaki değişim ölçülür.
- Sonuçlar değerlendirilir ve çözüm gerekiyorsa geliştirilir.
Harezmi Dersinde Öğrenci Ne Yapar, Öğretmen Ne Yapar?
| Süreç | Öğrenci | Öğretmen |
|---|---|---|
| Problem | Sorunu fark eder ve tartışır. | Yönlendirici sorular sorar. |
| Araştırma | Bilgi ve veri toplar. | Kaynak ve yöntem konusunda rehberlik eder. |
| Çözüm | Fikir geliştirir ve karşılaştırır. | Farklı düşünme yollarını destekler. |
| Uygulama | Çözümü uygular veya test eder. | Süreci gözlemler ve destek verir. |
| Değerlendirme | Sonucu değerlendirir ve geliştirir. | Süreç ve öğrenci gelişimini değerlendirir. |
Harezmi Dersinde Hangi Yöntemler Kullanılabilir?
- ✓ Gözlem
- ✓ Zihin haritası
- ✓ Beyin fırtınası
- ✓ Grup çalışması
- ✓ Tartışma
- ✓ Veri toplama ve grafik oluşturma
- ✓ Sistem düşüncesi araçları
- ✓ Dijital araçlar
- ✓ Deney ve araştırma
- ✓ Tasarım ve prototipleme
Harezmi Uygulama Kılavuzunda ayrıca Zaman Boyunca Davranış Grafikleri, Stok-Akış Diyagramları ve Nedensel Döngü Diyagramları gibi sistem düşüncesi araçlarının kullanılabileceği belirtilmektedir.
Harezmi Dersinde Teknoloji Kullanmak Zorunlu mu?
Hayır. Teknoloji entegrasyonu modelin önemli boyutlarından biridir ancak her etkinliğin bilgisayar, robot veya kodlama içermesi gerekmez.
MEB'in güncel açıklamasına göre kullanılacak araç, ele alınan probleme, öğrencilerin düzeyine ve öğrenme ihtiyaçlarına uygun biçimde seçilmelidir.
Bazen elektronik bir prototip anlamlı olabilir, bazen de iyi tasarlanmış bir gözlem formu yeterlidir. Her probleme robot takmak eğitim teknolojisi değil, robota iş bulma programı olur.
Harezmi Dersinde Değerlendirme Nasıl Yapılır?
Değerlendirme yalnızca öğrencinin ortaya çıkardığı son ürüne bakılarak yapılmaz.
Öğrencinin problem belirleme, araştırma, iş birliği, çözüm geliştirme, uygulama ve süreci değerlendirme aşamalarındaki gelişimi de dikkate alınır.
Ayrıca öğretmenler her haftaki uygulama sonrasında birlikte değerlendirme toplantısı yaparak sonraki öğrenme adımlarını planlar.
Öğretmenler İçin Güncel Eğitim Programları
Harezmi Eğitim Modeli ve öğrenci merkezli öğretim yaklaşımlarının yanında sınıf içi uygulamalar ve öğretmen mesleki gelişimine yönelik farklı programları incelemek isteyenler, Öğretmenlik Eğitimleri sayfasındaki güncel eğitimleri inceleyebilir.
Harezmi Eğitim Modelinde Bir Ders Nasıl İşlenir? Kısa Cevap
Harezmi dersinde öğrencilere hazır bilgi ve çözüm verilmez. Öğrenciler gerçek yaşamdan seçilen bir problemi araştırır, farklı disiplinlerden yararlanır ve öğretmenlerin rehberliğinde birlikte çözüm geliştirir.
Derslerde gözlem, araştırma, beyin fırtınası, grup çalışması, algoritmik düşünme, tasarım, uygulama ve değerlendirme gibi yöntemlerden yararlanılabilir.
Güncel Harezmi uygulamasında öğretmenler haftada bir ders saati planlama, iki ders saati öğrenci uygulaması ve bir ders saati değerlendirme çalışması yürütür. Aynı problem üzerinde haftalar boyunca ilerlenebilir.
Sık Sorulan Sorular
Harezmi Eğitim Modelinde ders nasıl işlenir?
Öğrenciler gerçek yaşamdan belirlenen bir problemi araştırır, farklı disiplinlerden yararlanarak çözüm geliştirir, çözümü uygular ve sonuçlarını değerlendirir.
Harezmi dersinde öğretmen konu anlatır mı?
Gerektiğinde bilgi sunabilir ancak temel rolü öğrencilerin araştırma ve problem çözme sürecine rehberlik etmektir.
Harezmi dersinde her hafta yeni problem mi seçilir?
Hayır. Güncel uygulamada süreç başında seçilen problem üzerinde 25 haftalık uygulama boyunca çalışılır.
Harezmi uygulaması haftada kaç ders saatidir?
2026-2027 uygulamasında haftalık toplam dört ders saati planlanmaktadır: bir saat hazırlık, iki saat öğrenci uygulaması ve bir saat değerlendirme.
Harezmi dersinde kodlama yapmak zorunlu mu?
Hayır. Kodlama ve robotik yalnızca probleme uygun olduğunda kullanılabilecek araçlardır.
Harezmi dersine farklı branş öğretmenleri birlikte mi girer?
Evet. Güncel uygulama esaslarına göre uygulayıcı öğretmenler derslere birlikte katılır ve farklı disiplinleri aynı problem üzerinde ilişkilendirerek öğrencilere rehberlik eder.