Türkiye Yeterlilikler Çerçevesi (TYÇ) Nedir?

Türkiye Yeterlilikler Çerçevesi, Türkiye'deki yeterliliklerin sınıflandırılması ve karşılaştırılmasına yönelik ulusal bir çerçevedir.

TYÇ, farklı öğrenme yollarıyla kazanılan yeterliliklerin bilgi, beceri ve yetkinlik temelinde değerlendirilmesine yardımcı olan sekiz seviyeli bir yapıya sahiptir.

Seviyeler 1'den 8'e doğru ilerler. Seviye yükseldikçe öğrenme kazanımlarının karmaşıklığı ve bireyden beklenen bilgi, beceri ve yetkinlik düzeyi değişir.

Mikro Yeterlilik TYÇ Kapsamında Nasıl Tanımlanıyor?

Güncel ulusal düzenlemede mikro yeterlilik; belirli bir alan veya konuda, farklı öğrenme yollarıyla kazanılan bilgi, beceri ve yetkinliklerin ölçme ve değerlendirilmesi sonucunda düzenlenen, görece küçük hacimli bir yeterlilik olarak ele alınmaktadır.

Bu tanım, mikro yeterliliğin yalnızca kısa süreli bir eğitim olmasından ibaret olmadığını gösterir. Öğrenme kazanımlarının tanımlanması ve bu kazanımların belirli ölçütler doğrultusunda değerlendirilmesi yapının önemli parçalarıdır.

TYÇ Mikro Yeterlilik Programlarında Neden Önemlidir?

TYÇ, mikro yeterliliklerin ortak bir yeterlilik yaklaşımı içerisinde tanımlanmasına yardımcı olur. Bu ilişki yalnızca programın seviyesinin belirlenmesiyle sınırlı değildir.

TYÇ ile Uyumlu Mikro Yeterlilik Ne Anlama Gelir?

Mikro yeterliliklere ilişkin güncel usul ve esaslarda öğrenme kazanımlarının Türkiye Yeterlilikler Çerçevesiyle uyumlu biçimde tanımlanması öngörülmektedir.

Ayrıca mikro yeterlilik programlarının tasarlanması ve seviyelendirilmesinin TYÇ ile uyumlu olması esas alınmaktadır.

Mikro Yeterlilikler TYÇ'ye Nasıl Dâhil Edilir?

Mikro yeterliliklere ilişkin ulusal düzenleme yalnızca programların nasıl tasarlanacağını değil, mikro yeterliliklerin Türkiye Yeterlilikler Çerçevesine dâhil edilmesine ilişkin esasları da kapsamaktadır.

Bu süreçte sorumlu kurumlar, yetkilendirilmiş kurum ve kuruluşlar, kalite güvencesi, program bilgileri, öğrenme kazanımları, ölçme-değerlendirme ve belgelendirme gibi unsurlar birlikte ele alınır.

Dolayısıyla yalnızca bir eğitim programının sunuluyor olması, program hakkında TYÇ kapsamında resmî bir yerleştirme veya tanınma sonucuna ulaşmak için yeterli değildir.

TYÇ ile Uyumlu Olmak ve TYÇ'de Yer Almak Aynı Şey mi?

Bu iki ifade birbirine yakın görünse de aynı durumu anlatmayabilir. İşte bürokrasinin insanlığa bıraktığı küçük ama önemli ayrıntılardan biri daha.

TYÇ Seviyesi Mikro Yeterlilikte Ne Anlama Gelir?

TYÇ sekiz seviyeden oluşur. Seviyeler, öğrenme kazanımlarının bilgi, beceri ve yetkinlik boyutlarındaki karmaşıklığını ve kapsamını tanımlamak için kullanılır.

Bu nedenle bir mikro yeterlilik için seviye bilgisi tanımlanmışsa, bu bilgi programda hedeflenen öğrenme kazanımlarının hangi düzeyle ilişkilendirildiğini anlamaya yardımcı olabilir.

Aynı TYÇ Seviyesindeki Yeterlilikler Birbirine Eşdeğer midir?

Aynı TYÇ seviyesinde bulunmak, farklı yeterliliklerin birbirinin yerine geçtiği anlamına gelmez.

Aynı seviyedeki farklı yeterliliklerin öğrenme kazanımlarının karmaşıklık düzeyleri arasında ilişki bulunabilir; ancak amaçları, kapsamları, kredi değerleri ve sağlayabilecekleri akademik veya mesleki sonuçlar farklı olabilir.

Bu nedenle TYÇ seviye bilgisi diploma eşdeğerliği, otomatik ders muafiyeti veya mesleki yetki şeklinde yorumlanmamalıdır.

TYÇ Seviyesi ile AKTS Aynı Şey mi?

Hayır. TYÇ seviyesi ile AKTS farklı bilgileri ifade eder.

Dolayısıyla yüksek TYÇ seviyesi daha fazla AKTS anlamına gelmediği gibi, yüksek AKTS değeri de daha yüksek TYÇ seviyesi anlamına gelmez.

TYÇ Mikro Yeterliliklerin Biriktirilmesini Destekliyor mu?

Güncel mikro yeterlilik düzenlemesinde programların tek başına kullanılabilecek veya daha büyük ölçekli yeterliliklerle birleştirilebilecek, taşınabilecek ve biriktirilebilecek şekilde düzenlenmesi öngörülmektedir.

Ayrıca mikro yeterliliklerin biriktirme ve transfer yollarıyla yeni bir yeterliliğe erişimi mümkün kılacak biçimde yapılandırılması yaklaşımı benimsenmektedir.

Bununla birlikte birden fazla mikro yeterliliğin tamamlanması, otomatik olarak diploma, ders muafiyeti veya başka bir akademik sonuç oluşturduğu şeklinde yorumlanmamalıdır. Uygulanacak tanıma ve transfer süreçleri ilgili kurum ve düzenlemelere bağlıdır.

TYÇ ve Mikro Yeterliliklerde Önceki Öğrenmenin Tanınması

Mikro yeterliliklere ilişkin düzenlemelerde programların önceki öğrenmelerin tanınmasına uygun biçimde yapılandırılması da öngörülmektedir.

Bu yaklaşım, bireyin örgün eğitim dışında veya farklı öğrenme yollarıyla edindiği bilgi, beceri ve yetkinliklerin belirlenen ölçütler doğrultusunda değerlendirilmesine imkân sağlayabilir.

Ancak önceki öğrenmenin hangi koşullarda tanınacağı program ve yetkili kurum özelinde değerlendirilmelidir.

TYÇ Yaklaşımında Mikro Yeterlilik Belgesinde Hangi Bilgiler Önemlidir?

Mikro yeterliliklerin şeffaf ve doğrulanabilir olması için program ve eğitim belgesi bilgilerinin açık biçimde sunulması önem taşır.

Mikro Yeterlilik Programı Seçerken TYÇ Açısından Nelere Bakılmalı?

Program seçerken yalnızca “TYÇ” ifadesinin kullanılmasına bakmak yerine, programın hangi öğrenme kazanımlarını hedeflediğini ve bu kazanımların nasıl değerlendirildiğini incelemek daha sağlıklı bir yaklaşım olabilir.

İstanbul Kent Üniversitesi Mikro Yeterlilik Programları incelenirken programın öğrenme kazanımları, eğitim yapısı, ölçme-değerlendirme süreci, varsa kredi ve seviye bilgileri program özelinde değerlendirilebilir.

Mikro Yeterlilik ve TYÇ Hakkında Yanlış Bilinenler

Sık Sorulan Sorular

Sonuç: TYÇ Mikro Yeterliliklere Ortak Bir Çerçeve Sağlar

Mikro yeterlilik ile TYÇ arasındaki ilişki yalnızca bir seviye numarasından ibaret değildir. TYÇ; öğrenme kazanımları, seviyelendirme, ölçme-değerlendirme, kalite güvencesi, biriktirilebilirlik ve tanınma gibi unsurların ortak bir yaklaşım içerisinde ele alınmasına yardımcı olur.

Bununla birlikte TYÇ ile uyumlu tasarım, TYÇ kapsamında resmî olarak yer alma, AKTS değeri ve akademik tanınma birbirinden ayrı kavramlardır. Bu nedenle mikro yeterlilik programları değerlendirilirken her bir bilgi program özelinde ve güncel resmî düzenlemeler doğrultusunda incelenmelidir.