Aday Memurluk Nedir?

Aday memurluk, devlet memurluğuna ilk defa atanan kişilerin asli memur statüsüne geçmeden önce tamamlamaları gereken eğitim ve değerlendirme dönemidir.

657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 54. maddesine göre sınavlarda başarılı olarak kamu görevine girmeye hak kazanan kişiler, ilgili kadrolara aday memur olarak atanabilir.

Bu dönemde aday memur, atandığı kurumda görev yaparken mevzuat, kamu hizmetinin işleyişi ve kendi mesleki sorumlulukları hakkında eğitim alır.

Adaylık sürecinin amacı yalnızca teorik bilgiyi ölçmek değildir. Memurun görevine uyum sağlaması, kamu hizmetinin gereklerini öğrenmesi ve mesleki becerilerini geliştirmesi de hedeflenir.

Memuriyette Adaylık Süresi Kaç Yıldır?

657 sayılı Kanun'un 54. maddesine göre aday memurluk süresi bir yıldan az, iki yıldan fazla olamaz.

Bir yıllık sürenin dolması, adaylığın hiçbir işlem yapılmadan kendiliğinden kalktığı anlamına gelmez. Eğitimlerin başarıyla tamamlanması ve ilgili kurumun asli memurluğa atama işlemlerinin yapılması gerekir.

Aday Memurluk Süreci Hangi Aşamalardan Oluşur?

19 Mart 2026 tarihinde yürürlüğe giren Memurların Yetiştirilmeleri ve Eğitimleri Hakkında Genel Yönetmelik'e göre aday memurlar üç temel aşamadan geçer.

Eğitimler ve staj birbirini takip eden sırayla uygulanır. Süreler ilgili sınavları da kapsar. Kurumlar, mevzuatın belirlediği sınırlar içinde eğitim programlarını düzenler.

Adaylık Kaldırma Sınavı Nedir?

Adaylık kaldırma sınavı, aday memurların asli memurluğa geçiş sürecinde aldıkları eğitimlerdeki başarılarının ölçülmesi için kullanılan yaygın bir ifadedir.

Mevzuatta temel eğitim ve hazırlayıcı eğitim sonunda yapılan sınavlar ile staj değerlendirmesi düzenlenmiştir.

Dolayısıyla her kurumda bütün adayların girdiği, ÖSYM tarafından düzenlenen tek bir merkezi "adaylık kaldırma sınavı" bulunmaz.

Eğitimlerin ve değerlendirmelerin uygulanması, ilgili kamu kurumlarının eğitim ve sınav süreçleri kapsamında gerçekleştirilir.

Adaylık Kaldırma Sınavı Nasıl Yapılır?

2026 yılında yürürlüğe giren yeni yönetmeliğin 18. maddesine göre aday memurlara yönelik sınavlar farklı yöntemlerle gerçekleştirilebilir.

• Çoktan seçmeli sınav
• Klasik yazılı sınav
• Uygulamalı sınav
• Bu yöntemlerden birkaçının birlikte kullanılması

Sınavların yapılacağı yer, gün ve saat en az 15 gün öncesinden duyurulur.

Sınav soruları eğitim programındaki konular esas alınarak hazırlanır. Hazırlayıcı eğitim ve stajla ilgili sınav soruları ilgili kurum tarafından belirlenir.

Sınavların şekli ve uygulama ayrıntıları, yönetmelikteki esaslar çerçevesinde kurumun eğitim ve sınav organizasyonuna göre değişebilir.

Adaylık Kaldırma Sınavında Kaç Puan Almak Gerekir?

Yeni yönetmeliğin 19. maddesine göre temel eğitim ve hazırlayıcı eğitim sınavlarında değerlendirme 100 tam puan üzerinden yapılır.

60 ve üzeri puan alan aday memurlar başarılı sayılır.

Puanın buçuklu çıkması hâlinde bir üst tam puana tamamlanması öngörülmüştür. Başarısız adayların sınav kâğıtları komisyon tarafından yeniden okunarak değerlendirilir.

Staj ise kurum tarafından staj değerlendirme belgesiyle veya yazılı ya da uygulamalı sınavla değerlendirilebilir. Staj sonunda sınav yapılırsa yönetmelikteki puanlama esasları uygulanır.

Aday Memurluk Sınavında Hangi Konular Sorulur?

Temel eğitim sınavının içeriği, 2026 tarihli yönetmeliğin 14. maddesinde belirtilen eğitim konularına dayanır.

Eğitim programında yer alabilecek başlıca konular şunlardır:

• Türkiye Cumhuriyeti Anayasası ve temel ilkeleri
• Devlet teşkilatı ve kamu yönetiminin yapısı
• 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu
• Memurların ödevleri, sorumlulukları ve hakları
• Disiplin hükümleri ve kamu görevlilerinin uyması gereken kurallar
• Resmî yazışma ve belge yönetimi
• Kamu hizmetinde etik ilkeler
• İletişim ve vatandaşlarla ilişkiler
• Kamu kaynaklarının korunması ve verimli kullanılması
• Eğitim programında belirlenen diğer ortak konular

Hazırlayıcı eğitimde ise memurun görev yaptığı kurumun yapısı, ilgili mevzuat ve kadrosuna özgü iş süreçleri öne çıkar. Kesin konu listesi kurumun açıkladığı eğitim programından kontrol edilmelidir.

Adaylık Kaldırma Sınavı Kaç Sorudan Oluşur?

Aday memurluk sınavları için bütün kurumlarda geçerli tek bir soru sayısı bulunmaz.

2026 tarihli yönetmelikte temel eğitim sınavı için Merkez Eğitim Kurulunca en az 100 soruluk bir soru havuzu hazırlanması öngörülür. Ancak bu düzenleme, her adayın sınavda mutlaka 100 soru cevaplayacağı anlamına gelmez.

Adayların gireceği sınavın soru sayısı, süresi ve uygulama yöntemi ilgili kurumun duyurusuna göre öğrenilmelidir.

Adaylık Kaldırma Sınavı Sonuçları Ne Zaman Açıklanır?

Yeni yönetmeliğin 20. maddesine göre sınav sonuçları, sınavın yapıldığı günü takip eden günden itibaren en geç 5 iş günü içinde ilan edilir.

Başarısız olan aday memurlara sonuçları yazılı olarak tebliğ edilir.

Sonuçların hangi yöntemle ilan edileceği ve adaylara nasıl bildirileceği konusunda kurumun duyuruları takip edilmelidir.

Adaylık Kaldırma Sınavına İtiraz Edilebilir mi?

Evet. 2026 yönetmeliğine göre başarısız sayılan aday memurlar, sınav sonucunun kendilerine tebliğinden itibaren en geç 3 iş günü içinde itiraz edebilir.

İtiraz, sınavı yapan eğitim ve sınav yürütme komisyonuna dilekçeyle yapılır.

Komisyon itirazı en geç 10 iş günü içinde inceleyerek karara bağlar. İtiraz sonuçlanıncaya kadar aday memur bir sonraki eğitime devam ettirilir.

Adaylık Kaldırma Sınavından Kalınca Ne Olur?

Aday memurların eğitim ve staj aşamalarında başarılı olması, asli memurluğa geçiş için zorunludur.

23 Ocak 2026 tarihinde değiştirilen 657 sayılı Kanun'un 56. maddesine göre temel eğitim, hazırlayıcı eğitim veya staj aşamalarının herhangi birinde başarısız olan aday memurların, disiplin amirlerinin teklifi ve atamaya yetkili amirin onayıyla görevleriyle ilişikleri kesilir.

Bu hüküm kapsamında ilişiği kesilen kişiler, sağlık nedenleri hariç olmak üzere üç yıl süreyle devlet memurluğuna alınmaz.

Bununla birlikte sınav sonucu henüz kesinleşmemişse yönetmelikteki değerlendirme ve itiraz süreçleri dikkate alınmalıdır. Her düşük sınav puanının, başka hiçbir işlem yapılmadan anında görevden çıkarılma anlamına geldiği düşünülmemelidir.

Aday Memurlukta Disiplin Cezası Alınırsa Ne Olur?

Adaylık dönemindeki disiplin işlemleri, asli memurluğa geçiş açısından önem taşır.

2026 yılında değiştirilen 657 sayılı Kanun'un 56. maddesi kapsamında aşağıdaki durumlar ilişik kesilmesine neden olabilir:

• Temel eğitim, hazırlayıcı eğitim veya staj aşamalarından birinde başarısız olmak
• Birden fazla uyarma ve/veya kınama cezası almak
• Aylıktan kesme cezası almak
• Kademe ilerlemesinin durdurulması cezası almak

Kanunda belirtilen ilişik kesme işlemi, disiplin amirinin teklifi ve atamaya yetkili amirin onayıyla gerçekleştirilir.

Dolayısıyla 2026 itibarıyla tek bir uyarma veya kınama cezasının her durumda aday memurluğun sona ermesine yol açtığı şeklindeki eski ve genelleyici açıklamalara itibar edilmemelidir.

Asalet Tasdiki Nedir? Aday Memurluktan Asli Memurluğa Nasıl Geçilir?

Asalet tasdiki, adaylık sürecini başarıyla tamamlayan memurun asli devlet memurluğuna geçirilmesi için yapılan işlemi ifade eden yaygın bir terimdir.

657 sayılı Kanun'un 58. maddesine göre adaylık süresi içinde eğitimde başarılı olan aday memurlar, disiplin amirlerinin teklifi ve atamaya yetkili amirin onayıyla asli memurluğa atanır.

Asli memurluğa geçiş tarihi adaylık süresinin sonunu geçemez.

Bu nedenle eğitimlerini başarıyla tamamlayan memurların adaylık durumlarını personel biriminden takip etmeleri ve asli memurluğa geçiş işlemlerinin tamamlandığını doğrulamaları yararlı olacaktır.

Aday Memur ile Asli Memur Arasındaki Farklar Nelerdir?

Aday memur olmak, kişinin kamu görevlisi olmadığı anlamına gelmez. Ancak adaylık döneminde bazı özel yükümlülükler ve sınırlamalar uygulanır.

Aday Memur Başka Kuruma Geçebilir mi?

657 sayılı Kanun'un 54. maddesine göre adaylık süresi içinde aday memurun başka kurumlara nakli yapılamaz.

Bu nedenle aday memurun, asli memurluğa geçmeden önce kurumlar arası nakil yoluyla başka bir kamu kurumuna geçmesi mümkün değildir.

Asli memurluğa geçildikten sonra ise kurumlar arası nakil işlemleri ilgili mevzuat, kadro koşulları, kurumların uygunluğu ve varsa özel hizmet yükümlülükleri çerçevesinde değerlendirilir.

4/B Sözleşmeli Personel de Adaylık Kaldırma Sınavına Girer mi?

657 sayılı Kanun'un 4/A maddesi kapsamındaki aday memurluk ile 4/B kapsamındaki sözleşmeli personel statüsü aynı değildir.

2026 tarihli Memurların Yetiştirilmeleri ve Eğitimleri Hakkında Genel Yönetmelik, sözleşmeli personelin eğitimine ilişkin hükümler de içerir. Ancak bu durum, bütün sözleşmeli personelin 4/A aday memurlarla aynı adaylık ve asalet tasdiki sürecine tabi olduğu anlamına gelmez.

Sözleşmeli personelin eğitim, görev ve statü değişikliği koşulları ilgili sözleşmeli personel mevzuatı ve kurumun özel düzenlemelerine göre değerlendirilmelidir.

Aday Memurluk Sınavına Nasıl Hazırlanılmalı?

Aday memurluk sınavlarında başarılı olmak için kurumun yayımladığı eğitim programını esas almak önemlidir.

1. Temel ve hazırlayıcı eğitim takvimini öğrenin.
2. Kurum tarafından verilen ders notlarını düzenli inceleyin.
3. 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun temel hükümlerine çalışın.
4. Resmî yazışma, etik ve disiplin konularını tekrar edin.
5. Görev yaptığınız birimin işleyişi ve özel mevzuatını öğrenin.
6. Varsa kurumun yayımladığı örnek soruları çözün.
7. Sınav duyurularını ve sonuçlara itiraz sürelerini takip edin.

Kamu kurumlarında görev yapan veya kariyerini geliştirmek isteyen kişiler, İstanbul Kent Üniversitesi Sürekli Eğitim Merkezi mesleki gelişim eğitimlerini inceleyebilir. Bu eğitimler, kurumun zorunlu aday memur eğitimlerinin veya adaylık değerlendirmelerinin yerine geçmez.

Memuriyette Adaylık Süreci Hakkında Sık Sorulan Sorular